'Huisartsen krijgen niet ineens 'bam' een boete'

 

Chris Fonteijn bestuursvoorzitter ACMAls het aan de Autoriteit Consument en Markt (ACM) ligt, wordt de relatie met huisartsen een stuk helderder en plezieriger. Volgens ACM-voorzitter Chris Fonteijn krijgen huisartsen alle ruimte voor samenwerking en innovatie, míts in het belang van de patiënt. Is de Mededingingswet geen probleem meer?

De ACM stelt zich ineens haast als vriend van de huisartsen op. Wat een koersverandering… “Wij hebben de regels verduidelijkt. We waren in een fuik terechtgekomen. Huisartsen dachten dat er niets mag en kan, op straff e van een boete, terwijl er volgens ons juist veel meer mogelijk is dan huisartsen denken.”

Huisartsen mochten hiervoor nauwelijks samenwerken en nu ineens wel? “Zolang die samenwerking goed is voor de patiënt en zichtbaar is voor anderen, is er geen enkel probleem. Maar als er klachten komen over samenwerkingsverbanden, bijvoorbeeld van patiënten, collega’s of verzekeraars, dan gaan we die onderzoeken. Als blijkt dat de klagers gelijk hebben, krijgen de betreff ende huisartsen allereerst de kans om de samenwerking aan te passen. Als ze dat weigeren, starten we een onderzoek. Mogelijk leggen we een boete op. Als de huisartsen het daar niet mee eens zijn, kunnen ze naar de rechter stappen.”

Mogen huisartsen ook samenwerken als ze samen meer omzet maken dan de bagatelregeling toestaat? “Zolang er geen verborgen afspraken zijn, andere huisartsen niet worden uitgesloten en de patiënt er beter van wordt, mag dat inderdaad.’

Heeft de ACM er wel verstand van waar de patiënt beter van wordt? “Daar doen wij onderzoek naar. Wij gaan niet op de stoel van de dokter zitten. We overleggen met patiëntenverenigingen, beroepsverenigingen en zorginstellingen en laten ons voorlichten over wat er speelt. Op basis daarvan komen we tot een uitspraak.”

De ACM geeft de gelegenheid om samenwerkingsplannen vooraf voor te leggen. Is dat aan te raden? “Als huisartsen goed hebben nagedacht over wat ze samen willen en kunnen laten zien dat dat goed is voor de zorg, kunnen ze gerust beginnen zonder hun plannen voor te leggen. Het ergste wat er kan gebeuren, is dat er een klacht komt en dat we die gaan onderzoeken. Als blijkt dat de samenwerking niet in het belang van de patiënten is, dan krijgen de huisartsen de kans die samenwerking te wijzigen.”

Hoeveel zekerheid biedt dat? Het gaat vaak om aanzienlijke investeringen. “Zekerheid is altijd relatief. Dat zullen huisartsen vanuit hun professie beamen. Wij geven de zekerheid dat je als huisarts niet ineens bam met een boete wordt geconfronteerd.”

Zou het niet beter zijn als de huisartsenzorg niet meer onder de Mededingingswet valt? “Daar gaan wij niet over, dat is een politieke beslissing. Maar ik ben ervan overtuigd dat het beter is voor de zorg, ook voor de huisartsenzorg, dat huisartsen zich van elkaar onderscheiden en dat patiënten iets te kiezen hebben. Het is ook goed voor de zorg dat patiënten en anderen een klacht kunnen indienen als de samenwerking niet open is en als er stiekeme afspraken worden gemaakt. Wij zijn als toezichthouder niet tégen huisartsen, wij zijn er juist vóór hen als ze door collega’s worden buitengesloten. Echt: er zijn huisartsen die blij met ons zijn.”

Maar ziet u niet dat de huisartsenzorg principieel anders werkt? “Weet u dat elke sector zichzelf als een uitzondering ziet? Ik weet zeker dat de Mededingingswet huisartsen stimuleert tot innovatie. Concurrentie zorgt ervoor dat alle huisartsen scherper worden. Laten we de komende twee jaar eerst eens zien hoe het allemaal gaat. Huisartsen hoeven niet voor ons te vrezen. Wij passen de Mededingingswet in wijsheid toe.”

De LHV kreeg in 2012 een miljoenenboete opgelegd. Gaat u daar iets aan veranderen? “Over het boetebesluit wordt door de rechter in beroep beslist. De eerste zitting is net geweest. Daar wil ik nu niets over zeggen. Daarnaast zijn er in het toezeggingstraject afspraken gemaakt om te waarborgen dat de LHV geen collectieve onderhandelingen voert die in strijd zijn met de Mededingingswet. Over het eventueel intrekken van dit toezeggingsbesluit zijn we constructief met de LHV in gesprek. Wij vinden het belangrijk dat de LHV haar leden blijft informeren over wat de Mededingingswet inhoudt, maar mogelijk is de formele juridische verplichting niet meer nodig.”

Q&A bij notitie ACM
De LHV heeft de ACM-notitie vertaald in een aantal vragen en antwoorden. Bekijk de vragen en antwoorden in het dossier Mededinging.