Voor en door huisartsen
 

Ouderenzorg zorgt voor machteloosheid

 

Veel huisartsen maken zich zorgen over de ouderen in hun praktijk. In mijn contacten met leden van de LHV krijg ik daarover al geruime tijd zorgwekkende signalen.

De eerste tientallen verzorgingshuizen zijn inmiddels gesloten omdat er geen nieuwe cliënten meer komen, en er zullen nog vele Foto van Steven van Eijck, voorzitter LHVverzorgingshuizen volgen. Voor een plek in een verzorgingshuis moet een oudere inmiddels een zeer zware lichamelijke of verstandelijke beperking hebben. Natuurlijk is het een prima uitgangspunt om ouderen zo lang mogelijk zelfstandig te laten wonen, maar dan moeten de voorzieningen die dat mogelijk maken wel op orde zijn. Daaraan ontbreekt het nog te vaak. Het doorvoeren van de verscherpte indicatie gaat veel sneller dan de opbouw van alternatieve vormen van zorg. Daardoor zien huisartsen steeds meer onverantwoorde situaties ontstaan.

De 85-jarige mevrouw die in de eigen woning voortdurend ten val komt en inmiddels bont en blauw is, maar die zich moet zien te redden, zolang ze geen armen of benen breekt. Hoe cynisch wil je het hebben. Het geeft huisartsen vaak een gevoel van machteloosheid. Dat komt ook naar voren uit de enquête die de LHV heeft gepresenteerd tijdens de Huisartsbeurs in Utrecht (overigens: meer over dit drukbezochte en perfect verlopen evenement in de reportage leest u op pagina 12 en verder).

Huisartsen zien ouderen vereenzamen, de mantelzorger wordt steeds zwaarder belast (en wordt uiteindelijk 'de patiënt achter de patiënt'). Tegelijkertijd neemt de werkdruk binnen de praktijk toe. Huisartsenzorg is vaak een goede maatstaf voor de ontwikkeling van de samenleving en ook voor wat in die samenleving niet goed gaat. Tijdens onze Huisartsbeurs was er veel aandacht voor ouderenzorg: bij deelnemers, in gesprekken tussen collega's en tijdens het politieke debat op de zaterdagmiddag. Die aandacht is volkomen terecht. De implementatie van het kabinetsbeleid dat koerst op langer thuis wonen, moet gelijke tred houden met de opbouw van nieuwe vormen van zorg.

Huisartsen moeten bijvoorbeeld meer tijd kunnen besteden aan een patiënt, want goede ouderenzorg door huisartsen kost nu eenmaal veel tijd. Huisartsen praktijken moeten dus kleiner worden. En zo moet er veel meer gebeuren. We hebben veel extra wijkverpleegkundigen nodig, maar dat kan alleen als we de aanstaande wijkverpleegkundigen voldoende opleidingsplaatsen bieden. Ik hoop dat de enquête onder onze leden, die gelukkig veel aandacht heeft gekregen, gaat werken als een wake-up-call. Prima dat ouderen langer thuis wonen, maar dan eerst zorgen voor nieuwe vormen van ouderenzorg. Anders valt een generatie die aan onze zorgen is toevertrouwd, tussen wal en schip.

Steven van Eijck

Voorzitter LHV