Voor en door huisartsen
 

Kindermishandeling, Verwijsindex risicojongeren

 
Kindermishandeling is een grote bedreiging voor de gezondheid en ontwikkeling van het kind en moet daarom worden bestreden. Wanneer een arts vermoed dat er sprake is van kindermishandeling, dient hij de stappen te ondernemen.

Kindermishandeling en/of huiselijk geweld

Het bespreekbaar maken van kindermishandeling en/of huiselijk geweld is voor artsen vaak een lastige zaak. Is er wel echt sprake van mishandeling? Wanneer grijp ik in? Wanneer doorbreek ik mijn beroepsgeheim en wanneer niet?

Sinds de invoering van de Wet verplichte meldcode (2013) en het bijbehorende Besluit zijn veel instellingen en professionals verplicht om te werken volgens een meldcode waarin staat hoe met signalen van huiselijk geweld of kindermishandeling moet worden omgegaan.

De KNMG Meldcode Kindermishandeling en Huiselijk geweld bevat een stappenplan, waarin de verschillende stappen worden beschreven die een arts moet of kan nemen (zo mogelijk met mededeling daarvan aan de ouders), alvorens een vermoeden van kindermishandeling en/of huiselijk geweld te melden bij Veilig Thuis (VT). Artsen zijn op grond van de Meldcode niet verplicht te melden, maar wel verplicht te handelen.

Stap 1 Onderzoek, kindcheck en mantelzorgverleningscheck
Stap 2 Advies bij VT en bij voorkeur ook een collega;
Stap 3  Zo mogelijk gesprek betrokkenen
Stap 4 Zo nodig overleg met betrokken professionals en signaal aan VIR
Stap 5 Beslissen over melden via vijf afwegingsvragen

Verwijsindex risicojongeren

Een arts mag (net als andere hulpverleners in de jeugdketen) zonder toestemming (en met doorbreking van zijn geheimhoudingsplicht) , een jeugdige melden aan de landelijke verwijsindex wanneer hij een redelijk vermoeden heeft dat die jeugdige een of meer van de vooraf opgestelde risico’s loopt. Het betreft een meldrecht geen meldplicht. Advies is de melding als arts zoveel mogelijk te baseren op eventuele gezondheidsrisico’s.

De VIR is in het leven geroepen om de samenwerking in de jeugdketen te verbeteren door vroegtijdige en onderling goed afgestemde hulp, zorg en bijsturing te kunnen bieden aan jongeren die in hun ontwikkeling naar volwassenheid worden bedreigd.

Wij adviseren, in verband met het beroepsgeheim, zeer terughoudend te zijn met het doen van meldingen aan de VIR. Een melding aan de VIR zonder toestemming van de jeugdige of diens ouders wordt geadviseerd uitsluitend te doen in situaties, waarin volgens de KNMG Meldcode Kindermishandeling en Huiselijk geweld  sprake is van (een vermoeden van) kindermishandeling en de arts geen andere mogelijkheid ziet om tot voldoende afstemming van hulp en/of verificatie van zijn vermoeden te komen dan door een melding aan de VIR.