Voor een gezonde huisartsenzorg
 

Gouden Regels bij (ver)bouw van uw praktijk

 
Bij nieuwbouw of verbouw van uw praktijk is het belangrijk dat u er met uw assistenten, aios, praktijkondersteuners, hidha's en niet te vergeten uw patiënten prettig en efficiënt kunt werken en verblijven. In de Gouden Regels van de bouwadviesgroep-LHV staan de belangrijkste kenmerken van een goed ontworpen huisartsenpraktijk.

Download pdf

1. Zorg voor een optimale indeling

Laat de manier waarop u in uw praktijk werkt, leidend zijn voor de indeling en niet andersom. Breng die werkwijze dus eerst in kaart. Daarbij hebben we de volgende adviezen:

  • Zorg voor looplijnen in de praktijk die functioneel en niet te lang zijn. Kijk naar welke routes het meest worden afgelegd en houd die zo kort mogelijk. Kijk daarbij met name naar korte looproutes tussen artsen en de backoffice, artsen en de wachtruimte, opleider en AIOS.
  • De assistentiezone: zorg dat de behandel kamer en het laboratorium vlakbij de front- en backoffice liggen.
  • Stem het aantal spreekkamers, behandel ruimten en de oppervlakte van de wachtruimte af op het aantal patiënten en de omvang van hun zorgvraag.
  • Spreekkamers en overige werkruimtes: bepaal de posities van deuren, ramen, wasbak, vast en los meubilair, stopcontacten en verlichting op basis van uw werkwijzen. Arts rechtshandig aan de bank. Aanrecht juist gepositioneerd ten opzichte van arts.
  • Maak de praktijk toekomstbestendig: houd er bij de bouw rekening mee dat de praktijk eenvoudig kan worden uitgebreid. Bijvoorbeeld door ontwikkelingen als patiëntengroei, het opleiden van huisartsen en ondersteunend personeel, uitbreiding van het zorgaanbod en uitbreiding van de praktijkondersteuning.

Plattegrond mogelijke indeling huisartsenpraktijk

2. Zorg voor optimale privacy

Privacy is van groot belang in de huisartsenpraktijk. Daarom adviseren wij:

  • Zorg dat de balie zo is gelegen en vormgegeven dat gesprekken tussen patiënt en assistent niet te volgen zijn in de wachtruimte. In de praktijk vereist dit een fysieke scheiding tussen wachtruimte en balie. Voorkom vertrouwelijke telefoongesprekken aan de balie.
  • Zorg voor voldoende ruimte vóór de balie om enige afstand te kunnen houden wanneer iemand aan de balie staat. Maak de balie ook niet te breed, want dan gaan wachtenden naast in plaats van achter elkaar staan.
  • Zorg wel voor goed (direct) zicht door doktersassistent vanaf de balie op de wachtkamer.
  • Zorg dat de patiënt na een consult/behandeling de praktijk kan verlaten zonder door de wachtkamer te lopen.
  • Met een gordijn of (halfhoge) wand in de spreek- en behandelkamers voorkomt u direct zicht op de onderzoeksbank. Houd daar ook rekening mee bij het bepalen van de draairichting van de kamerdeur.
  • Zorg voor goede geluidsisolatie tussen ruimten onderling en tussen ruimten en de gang.

3. Zorg voor optimaal onderscheid tussen rust en onrust

Een duidelijk onderscheid tussen de publieke zone (onrust) en de zone waar gewerkt wordt (rust) garandeert een werkomgeving waar u prettig en geconcentreerd werkt.

Kenmerkend voor een goede scheiding rust-onrust:

  • De entree, de hal voor de balie en de wachtruimte voor patiënten (“onrust”) zijn gescheiden van het praktijkdeel waar de assistentiezone en de spreekkamers zijn.
  • Artsen en assistenten ontmoeten elkaar in het ‘rustgebied’, met name in de backoffice. Die is bereikbaar zonder dat de arts door de publieke zone hoeft te gaan.
  • De wachtruimte heeft twee deuren: een entreedeur in de publieke zone en een ophaaldeur die uitkomt in de werkersgang waaraan alle spreekkamers en behandelruimten
  • gelegen zijn. Een arts loopt dus niet langs de balie of langs de entree om een patiënt op te halen.
  • Bezoekerstoiletten liggen in de publieke zone, personeelstoiletten in de werkerszone.

Plattegrond voorbeeld rust-onrust

4. Zorg voor toegankelijkheid

De praktijk moet goed toegankelijk zijn voor iedereen, ook visueel gehandicapten en laaggeletterden. Manieren om daarvoor te zorgen, zijn:

  • De praktijk is ontworpen conform het Handboek voor Toegankelijkheid. Deze uitgangspunten zijn verwerkt in het meest recente Handboek Bouw van de LHV. Ontwerp overeenkomstig de minimale maatvoering die hierin genoemd staan, zoals voor onderzoekshoeken, gangbreedtes, deurbreedtes/vrije doorgangen. Zorg dus ook voor goede toegankelijkheid van de medische ruimten. Denk daarbij ook aan toegankelijkheid voor brancards.
  • Ouders met kinderwagens, visueel gehandicapten, patiënten in rolstoel, etc. komen de praktijk gemakkelijk binnen en kunnen zich binnen de praktijk goed verplaatsen.
  • Patiënten vinden eenvoudig hun weg in de praktijk. De balie is direct bereikbaar vanuit de entree, bij binnenkomst zien patiënten direct waar ze moeten zijn.
  • De praktijk is goed bereikbaar voor fietsen, auto’s en ambulances.
  • De praktijk heeft een zeer eenvoudige, duidelijke bewegwijzering. Bij voorkeur met kleuren, zodat ook analfabeten de aanduidingen kunnen ‘lezen’.
  • Goede verlichting en een goede ‘geluidssfeer’ zijn uitermate belangrijk voor zintuigelijk gehandicapte patiënten.

5. Zorg voor belevingswaarde, sfeer en comfort

Karakter en sfeer passen bij de gebruikers (zowel medewerkers als patiënten):

  • Besteed zorgvuldig aandacht aan vormgeving, materiaal- en kleurtoepassing, daglicht, verlichting, meubilair en stoffering.
  • Zorg voor een prettige ‘geluidssfeer’, een goede akoestiek.
  • Zorg voor een aangenaam binnenklimaat in de zomer en de winter met verwarming, koeling, ventilatie en buitenzonwering.
  • Het gebouw voelt veilig aan en heeft de benodigde beveiliging (bepaal zorgvuldig de benodigde inbraak-, brand-, data- en persoonsbeveiliging)

6. Zorg voor kwaliteit: uw praktijk voldoet minimaal aan de LHV bouwnorm

Bij het bouwen of verbouwen van een huisartsenpraktijk moet u natuurlijk voldoen aan alle geldende wet- en regelgeving, zoals het Bouwbesluit en de Arbowet.

Maar uit ervaring weten wij dat huisartsenpraktijken zo hun eigen karakteristieken hebben waar u ook rekening mee moet houden bij (ver)bouw van de praktijk. Daarom heeft de LHV nog aanvullende minimale eisen opgesteld. Die vindt u in de gratis, digitale publicatie Bouwstenen 2016.

Met onze kennis van het gebruik van ruimtes in de huisartsenpraktijk hebben we de normen zo geformuleerd dat ze optimaal aansluiten bij de dagelijkse gang van zaken in een huisartsenpraktijk.

De LHV stelt onder andere minimale eisen met betrekking tot:

  • Omgeving van de praktijk (o.a. toegankelijkheid en parkeren)
  • Bouwkundige eisen (o.a. daglicht en uitzicht)
  • Eisen aan werktuigbouwkundige installaties (o.a. ventilatie, verwarming, lift)
  • Eisen aan elektrotechnische installaties (o.a. verlichting, medische aarding)
  • Eisen aan geluidsisolatie (i.v.m. privacy)

Meer informatie hierover vindt u in Bouwstenen 2016.

7. Zorg voor gezonde huisvestingslasten

De huisvestingslasten staan in een gezonde verhouding tot de praktijkomzet:

  • De praktijk is kostenbewust ontworpen: het juiste aantal vierkante meters; de juiste prijs per vierkante meter; een optimale verhouding tussen kosten en kwaliteit.
  • Het ontwerp is efficiënt zodat er een goede verhouding is tussen bruto- en netto-oppervlakte.
  • Investeer in toepassingen die leiden tot lage onderhoudskosten en lage energielasten.
  • Maak afspraken over waar het gehuurde aan voldoet (eisen en opleveringsniveau).
  • Duurzaamheid: investeren in duurzaamheid in de praktijk leidt tot besparen in de praktijk en investeren in comfort.

Meer informatie

Meer weten? Neemt u dan eens een kijkje bij de publicaties van de bouwadviesgroep en ons cursusaanbod. Wilt u persoonlijk advies over uw (ver)bouwplannen? Neemt u dan contact met ons op via bouwadvies@lhv.nl of 030 28 23 746. Voor LHV-leden is een adviesgesprek gratis en leden krijgen korting op onze publicaties en de uitgebreidere adviesdiensten.