Dit doet de Eerstelijnscoalitie in 2026

Hoewel iedereen het erover eens is dat de administratieve belasting in de zorg naar beneden moet, worden zorgaanbieders in de praktijk onverminderd geconfronteerd met wet- en regelgeving die lastenverzwarend uitpakt. Daarom zet de Eerstelijnscoalitie (ELC) zich ook in 2026 in om de stapeling van administratieve lasten te stoppen. Lees in dit bericht waar we in 2026 vooral op inzetten.

Wetgevingstrajecten in 2026

De Eerstelijnscoalitie signaleert dat er ook in 2026 een aantal wetgevingstrajecten op stapel staan, die (mogelijk) disproportionele administratieve verplichtingen met zich mee brengen voor eerstelijnszorgaanbieders. Het gaat o.a. om de volgende wetgeving.

• Wet integere bedrijfsvoering zorg (Wibz): deze wet heeft als doel een eerlijke en betrouwbare bedrijfsvoering in de zorg en jeugdhulp te waarborgen en oneerlijke aanbieders buiten de zorg te houden. Een goed streven, maar de ELC heeft zorgen over het doel, de opzet en de reikwijdte van de Wibz. Lees ons position paper.
• Wet Medezeggenschap Cliëntenraden 2018 (Wmcz): deze wet verplicht zorgaanbieders vanaf 25 zorgverleners een cliëntenraad in te richten. Het inrichten en in standhouden van een cliëntenraad is echter een grote administratieve belasting en past naar aard en inhoud niet bij het karakter van de eerstelijnszorg. In november 2025 is onder de achterbannen van de ELC-partijen een Flitspeiling uitgezet om als sector een goed beeld te krijgen van de ervaringen met (het oprichten van) een cliëntenraad. In januari informeren je middels een apart nieuwsbericht geïnformeerd over de resultaten.
• Wet inroepbevoegdheid ACM (aanpassing van de Mededingingswet): Deze wet leidt ertoe dat naast de NZa (die zorgfusies toetst) ook de ACM bepaalde bevoegdheden krijgt om bij kleinschalige fusies een toets te verrichten. Dit zal extra eisen (en dus administratieve lasten) met zich meebrengen.
• Wet Toetreding Zorgaanbieders (Wtza): Hier heeft de ELC al veel op bereikt (zoals verhoging getalsgrens intern toezicht), maar de lastendruk die voortvloeit uit deze wet is nog altijd hoog. Zoals de uitgebreide vragenlijst bij de jaarverantwoording.

Vergroten kennis eerstelijn

Het karakter van de eerstelijnszorg is fundamenteel anders dan dat van de tweedelijn en vraagt daarom om een andere benadering. Daarom spant de ELC zich, naast het volgen én het waar mogelijk beïnvloeden van de wetgevingstrajecten, ook in om de kennis over de eerstelijnszorg te vergroten bij de politiek, de overheid en andere stakeholders. Dat doen we bijvoorbeeld door het organiseren van kennissessies, zoals het Politiek café dat we in 2024 hebben georganiseerd. Maar ook door het doen van onderzoek onder onze achterban. Zoals het onderzoek Stop de stapeling en de onlangs gehouden flitspeiling over de cliëntenraad.

Door voorgaande acties heeft de ELC zich al flink gepositioneerd als gezamenlijk belangenbehartiger voor eerstelijnszorgaanbieders op het thema administratieve lasten. Zowel politiek, als overheid en belangrijke stakeholders weten de ELC te vinden en nemen onze inbreng serieus. In 2026 zetten we deze positionering voort.

Over de Eerstelijnscoalitie
De Eerstelijnscoalitie bestaat uit de volgende partijen: KNMP (apothekers), KNMT (tandartsen), KNOV (verloskundigen), LHV (huisartsen), LVVP (vrijgevestigde psychologen en psychotherapeuten), NVM (mondhygiënisten), NVvP (podotherapeuten) en ONT (tandprothetici). Gezamenlijk vragen we aandacht voor de stapeling van administratieve lasten, die vooral de zorgaanbieder in de eerstelijn disproportioneel raakt.