Spring naar content

Verplichting Belastingdienst tot aanleveren gegevens over inhuur van derden (renseigneringsplicht)

Zoals jullie kunnen lezen in ons nieuwsbericht hebben we als LHV grote bezwaren tegen de nieuwe verplichting vanuit de Belastingdienst ten aanzien van ‘Uitbetaalde Bedragen aan Derden’ en proberen we deze verplichting van tafel te krijgen.

We merken dat er veel vragen leven onder huisartsen over wat deze verplichting inhoudt en hoe je hier als praktijkhouder en als waarnemend huisarts nu mee om moet gaan. De informatie die de Belastingdienst verstrekt, is helaas op punten incompleet en verwarrend. Daarom beantwoorden wij hier enkele van de meestgestelde vragen.

Meestgestelde vragen

Inmiddels nadert de deadline voor aanlevering van de gegevens (vóór 1 februari a.s.). We weten niet of we voor die tijd een uitspraak krijgen van de betrokken instanties en bewindspersonen over of deze verplichting van tafel gaat of niet.

Ons advies aan praktijkhouders: je hebt de mogelijkheid om uitstel aan te vragen voor het aanleveren van deze gegevens. Dat kun je doen door een beknopt uitstelverzoek te richten aan je lokale belastinginspecteur, waarin je kort formuleert waarom je uitstel vraagt. Daarmee kun je wat tijd kopen tot duidelijk is of de overheid zich gevoelig toont voor onze argumentatie. Bijvoorbeeld:

“Hierbij verzoek ik als inhoudingsplichtige om uitstel voor het aanleveren van de gegevens over Uitbetaalde Bedragen aan Derden zoals geregeld in artikel 22a van het Uitvoeringsbesluit Inkomstenbelasting 2001. Gezien de aanlevertermijn die op korte termijn verstrijkt, lukt het niet om alle benodigde gegevens te verzamelen, omdat ik hierbij afhankelijk ben van derden. Graag wil ik uitstel tot X-X-2023”.  

Het maakt uit of je inhoudingsplichtige bent of niet-inhoudingsplichtige. Je bent inhoudingsplichtige als je een loonheffingennummer hebt en aangifte loonheffingen doet. In de huisartsenzorg zijn dat huisartsenpraktijken met personeel in dienst.

Voor niet-inhoudingsplichtigen geldt ook wel een renseigneringsverplichting, maar dan is de voorwaarde, onder andere, dat je uitbetalingen moet melden aan derden die géén ondernemer zijn. In dat geval vallen betalingen aan waarnemend huisartsen er over het algemeen niet onder, omdat veruit de meeste waarnemers als zzp’er wel als ondernemer kwalificeren. Bij niet-inhoudingsplichtigen mag niet het BSN worden aangeleverd van de derde aan wie je een uitbetaling hebt gedaan.

De betalingen die gemeld moeten worden, zijn de betalingen die je als inhoudingsplichtige praktijkhouder hebt gedaan aan derden die aan jou factureerden zonder BTW (bijvoorbeeld omdat de medische vrijstelling of de KOR van toepassing is). Het gaat in de huisartsenzorg dan veelal om betalingen aan waarnemend huisartsen en personeel op zzp-basis.

Hoe de BTW vermeld is op de factuur, maakt daarin niet uit (“0% BTW” vermelden op de factuur geldt hierin hetzelfde als BTW helemaal niet vermelden).

Het maakt ook niet uit hoe groot de opdracht is, wat de hoogte van het uitbetaalde bedrag is en of er wel of geen overeenkomst van opdracht is afgesloten. Dus ook als de werkzaamheden op basis van een mondelinge afspraak zijn uitgevoerd, geldt deze verplichting tot melden.

Om te bepalen of de betaling voor een ANW-dienst hier ook onder valt, moet je eerst kijken door wie de uitbetaling is gedaan. Is de ANW-dienst betaald door een inhoudingsplichtige, dan wel. Als de ANW-dienst is betaald door een niet-inhoudingsplichtige, dan niet.

Als de waarnemend huisarts voor de overgenomen dienst wordt betaald door de praktijk (die in veel gevallen als inhoudingsplichtige zal kwalificeren), geldt waarschijnlijk inderdaad de renseigneringsverplichting. De praktijkhouder moet deze uitbetaling dan melden aan de Belastingdienst.

Als de waarnemer voor de overgenomen dienst wordt betaald buiten de praktijk om, bijvoorbeeld door de individuele huisarts, dan moet je kijken of de individuele huisarts ook als inhoudingsplichtige geldt. In de meeste gevallen zal dat niet zo zijn, omdat de individuele huisarts geen loonheffingsnummer heeft en aangifte loonheffing doet (dat gebeurt vanuit de praktijk, niet de individuele huisarts).  In dat geval hoef je de uitbetaling niet te melden.

Per persoon die je hebt ingehuurd, waarbij er geen BTW in rekening is gebracht, moet je de volgende gegevens aanleveren:

  • het bedrag dat je hebt uitbetaald (per betaling)
  • de datum waarop je hebt uitbetaald
  • naam, adres, geboortedatum en BSN van de persoon aan wie je hebt uitbetaalt.

De verplichting wordt opgelegd aan praktijken/praktijkhouders. Maar of zij aan deze verplichting kunnen voldoen, is afhankelijk van de medewerking van waarnemend huisartsen om de gevraagde gegevens aan te leveren. De praktijkhouder heeft een wettelijke grondslag om waarnemers om de gegevens te vragen. Er is geen verplichting om ze aan te leveren.
Dat is een van de onlogische aspecten van deze regeling, dat er een verplichting ligt bij de ene partij om gegevens aan te leveren bij de Belastingdienst, terwijl die gegevens moeten komen van een andere partij die niet verplicht is die gegevens te verstrekken.

De Belastingdienst stelt dat als de uitbetaler (de praktijkhouder) niet aan de verplichting voldoet en de Belastingdienst dit constateert, dat zij dan een civiele procedure met mogelijk een dwangsom kan starten. Uit art. 68 AWR of art. 69 AWR volgt dan dat een strafrechtelijke sanctie in het uiterste geval hechtenis of een geldboete kan zijn.

Bij deze verplichting moeten inhoudingsplichtigen ook gevoelige persoonsgegevens, zoals het BSN, verzamelen en aanleveren. Voor privacygevoelige gegevens gelden strenge regels over uitwisselen en bewaren. Hoe lang je deze gegevens vervolgens als praktijkhouder moet bewaren, is nog onduidelijk. Daarover hebben wij een vraag uitstaan bij de Belastingdienst.

Het is belangrijk dat je met persoonsgegevens zo zorgvuldig mogelijk omgaat, net zoals je dat met patiëntgegevens en personeelsgegevens zou doen. Dat betekent dat je de gegevens zo beveiligd en vertrouwelijk mogelijk behandeld.

Ben je waarnemend huisarts en krijg je van een praktijk een verzoek om je gegevens aan te leveren? We adviseren je om dat dan via een beveiligde e-mailtoepassing te doen of een veilige messengertoepassing (zoals Siilo). Heb je zelf niet direct toegang tot een programma voor beveiligde mail, vraag dan de praktijkhouder die jou om je gegevens vraagt om dat verzoek via zijn/haar veilige e-mailtoepassing naar jou te sturen. Dan kun je via die toepassing de gegevens aanleveren. 

Ben je praktijkhouder en vraag je gegevens uit bij derden die jij hebt ingehuurd? Doe dat dan met een beveiligde e-mailtoepassing of een veilige messengertoepassing (zoals Siilo). Op deze pagina lees je meer over veilig e-mailen. De gegevens die je verzamelt, moet je vervolgens veilig bewaren. Dat betekent dat je moet zorgen dat deze gegevens niet door anderen in de praktijk kunnen worden ingezien en dat je ze in een beveiligde omgeving bewaart. Uiteraard mag je de gegevens alleen gebruiken voor het doel waarvoor je ze verzamelt, dus voor de melding bij de Belastingdienst, niet voor andere doeleinden.

Moet je als praktijkhouder via een identiteitsbewijs checken of het verstrekte BSN klopt? Nee dat hoeft niet, wettelijk gezien mag je wel vragen aan de waarnemend huisarts om een identiteitsbewijs te tonen. Maar je hoeft daarvoor géén kopie van je ID te hebben. Als waarnemend huisarts hoef je dus geen kopie op te sturen. Het is voldoende om het te laten zien. We adviseren praktijkhouders om af te wegen of deze check nodig is.

Werkt u met gedeeld personeel met verschillende praktijken als gezamenlijk werkgevers in een POT-constructie? Vermoedelijk dient u dan gezamenlijk vanuit de POT aan de verplichting te voldoen, de POT is dan inhoudingsplichtige. Dat is echter één van de onduidelijkheden in deze belastingverplichting. We hebben hierover vragen gesteld aan de Belastingdienst, maar daarop nog geen antwoord gekregen.

Bij het melden bij de Belastingdienst loop je als POT waarschijnlijk tegen problemen aan. Waarschijnlijk kunt u met de POT geen eHerkenning aanvragen, die u nodig heeft voor het gegevensportaal van de Belasting (omdat de POT geen eigen KvK-inschrijving heeft, wat wij of afraden vanwege de mogelijk gevolgen voor BTW-heffing die aan KvK-inschrijving hangen).

Wij zijn hierover met de Belastingdienst in overleg, maar hebben hierover tot op heden nog geen uitsluitsel verkregen. Wij komen hierop zo spoedig mogelijk terug zodra wij meer weten.

Informatie van de Belastingdienst

Voor up-to-date informatie verwijzen wij praktijkhouders graag naar het document met FAQs van de Belastingdienst via UBD per 2022 | Belastingdienst Gegevensportalen. Hier vindt u onder andere:

  • hoe u gegevens kunt aanleveren via het daartoe ingerichte gegevensportaal (let op, maak eerst een account aan via het aanmeldformulier), of via Digipoort. Uw accountant of administratiekantoor kan ook namens u de gegevens aanleveren bij de Belastingdienst.
  • instructies hoe te handelen indien van bepaalde uitbetalingen de gegevensset incompleet blijft.
  • hoe u uitstel kunt aanvragen – een uitstelverzoek kunt u onder opgave van reden richten tot uw lokale Belastinginspecteur. Een kort schriftelijk verzoek volstaat. Hiermee ‘koopt u tijd’; we spannen ons zoals gezegd onverminderd in voor het bewerkstelligen van een structurelere oplossing, namelijk een uitzondering van deze verplichting voor de zorg of minimaal over belastingjaar 2022.
  • hoe u meerdere betalingen aan dezelfde persoon in één keer aanlevert als u dat handiger vindt.